Document

INSTITUT NIZOMI

KАMOLIDDIN BEHZOD NOMIDАGI MILLIY RАSSOMLIK VА DIZАYN INSTITUTI TАRKIBIDАGI TА’LIM SIFАTINI NАZORАT QILISH BO’LIMI TO’G’RISIDАGI NIZOM

Kamoliddin Behzod nomidagi Milliy rassomlik va dizayn institut tarkibidagi Ta’lim sifatini nazorat qilish bo’limi O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2017 yil 18 iyuldagi “O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Ta’lim sifatini nazorat qilish davlat inspektsiyasi faoliyatini tashkil etish to’g’risida”gi 515-son qarorining 14-bandiga muvofiq tashkil etilgan bo’lib, bevosita institut tarkibidagi ta’lim sifatini nazorat qilish bo’limi maqomi, asosiy maqsadi, vazifalari, huquqlari va majburiyatlari, shuningdek faoliyatini tashkil etish tartibini belgilaydi.

1-BOB. UMUMIY QOIDАLАR

1.Kamoliddin Behzod nomidagi Milliy rassomlik va dizayn instituti ta’lim sifatini nazorat qilish bo’limi (keyingi o’rinlarda – Bo’lim deb ataladi) institutning (keyingi o’rinlarda – institut deb ataladi) tuzilmasiga kiradi.
2.Bo’lim nizomi Namunaviy nizom asosida ishlab chiqildi institut rektorining buyrug’i bilan tasdiqlandi va nusxasi Davlat inspektsiyasiga takdim etildi.
Belgilangan tartibda tasdiqlangan institut bo’limining Nizomi bo’lim xodimlari tomonidan o’ziga yuklatilgan maqsad va vazifalarni amalga oshirish uchun normativ hujjat hisoblanadi.
3. Bo’limning asosiy maqsadi institut talabalari bilimlarining davlat ta’lim standartlariga muvofiqligini o’rganib borish, tahlil qilish, kadrlar tayyorlash sifati monitoringini yuritish, institut ichki attestatsiyadan o’tkazishni tashkil etish va uning natijalari bo’yicha ta’lim sifatiga salbiy ta’sir etuvchi omillarni aniqlash hamda ularni bartaraf etish va oldini olish choralarini ko’rishdan iborat.
4.Bo’lim boshlig’i va uning xodimlari Davlat inspektsiyasi boshlig’i tavsiyasiga ko’ra institut rektori buyrug’i bilan lavozimga tayinlanadi va ozod etiladi.
5.Bo’lim o’z faoliyatini O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, O’zbekiston Respublikasining “Ta’lim to’g’risida”gi qonuni, Kadrlar tayyorlash milliy dasturi, O’zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalari qarorlari, O’zbekiston Respublikasi Prezidentining farmonlari, qarorlari va farmoyishlari, O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qarorlari va farmoyishlari, Davlat inspektsiyasi hamda institut rektorining buyruqlari va qonuniy ko’rsatmalariga, shuningdek Bo’lim to’g’risidagi Nizomga muvofiq olib boradi.
Bo’lim amalga oshirilgan ishlar, muammolar va kamchiliklar to’g’risidagi ma’lumotlarni muntazam ravishda institut rektoriga hamda Davlat inspektsiyasiga taqdim etadi.
O’quv yili boshida bo’lim tomonidan ishlab chiqilgan hamda institut rektori va Davlat inspektsiyasi tomonidan tasdiqlangan “Yo’l xaritasi” asosida ichki attestatsiya va ta’lim sifatiga oid ishlarni amalga oshiradi.

2-BOB. BO’LIMNING АSOSIY VАZIFАLАRI VА FUNKTSIYALАRI

6.Bo’limning asosiy vazifalari quyidagilardan iborat:
ta’lim yo’nalishlari va mutaxassisliklarning davlat ta’lim standartlari (DTS), malaka talablari, o’quv rejalari va fan dasturlari, ishchi o’quv rejalar va fanning ishchi dasturlari bilan ta’minlanganligi hamda o’zaro muvofiqligini tahlil etish;
institutda ta’lim jarayoni sifatini, uning o’quv adabiyotlari va o’quv-uslubiy materiallar bilan ta’minlanganlik darajasini o’rganish;
talabalar bilimini baholash jarayonlarida kuzatuvchi sifatida ishtirok etish;
talabalar bilimini baholash jarayonlari va natijalarining xolisligi va shaffofligini o’rganish; talabalar bilimini tanlanma asosida aniqlash uchun qo’shimcha ravishda nazorat ishlarini o’tkazish (mazkur nazorat natijasi talabaning o’zlashtirish ko’rsatkichida aks etmaydi), natijalarni tahlil qilish, ta’lim sifatiga ta’sir ko’rsatgan omillarni aniqlash jarayonlarini tashkillashtirish; institut dekanatlari tomonidan shakllantiriladigan dars jadvallarini optimallashtirishda ishtirok etish; har bir fan bo’yicha dars mashg’ulotlarini tahlil qilish va institut rektoriga ma’lumotlar berib borish; talabalar davomati va professor-o’qituvchilarning darsga munosabatini monitoringini olib borish;
baholash natijalari bo’yicha tahliliy ma’lumotlar tayyorlash va ularning natijalari yuzasidan institut Kengashida hamda rektor yig’ilishida hisobotlar berib borish;
bitiruvchilarning bilim darajasini o’rganish maqsadida yakuniy davlat attestatsiyasi komissiyalari hujjatlari bilan tanishish; tashkiliy-huquqiy va metodik ko’rsatmalar asosida ta’lim va kadrlar tayyorlash sifati monitoringini olib borish va nazorat qilishni tashkil etish;
institutni ichki attestatsiyadan o’tkazishni tashkil etish va ichki attestatsiya natijalarini, ta’lim sifatiga ta’sir etuvchi omillar to’g’risidagi ma’lumotlarni institut rektoriga hamda Davlat inspektsiyasiga taqdim etish;
ta’lim sifatini belgilovchi ko’rsatkichlarning holatini monitoring qilish, aniqlangan muammolar va kamchiliklar yuzasidan institut rektoriga takliflar berish;
ta’lim sifatini oshirish maqsadida professor-o’qituvchilarning malakasini oshirish jarayonida zamonaviy usullar va uslublardan foydalanish samaradorligini tahlil qilish;
institutning tarkibiy tuzilmalarida (fakulьtet, kafedra, bo’lim, markaz, akademik litsey) pedagog xodimlarning kasbiy malakasi holatini, shuningdek oliy o’quv yurtidan keyingi ta’lim hamda malaka oshirish va qayta tayyorlash yo’nalishlaridagi sifat darajasini aniqlash maqsadida ichki monitoringni o’tkazish, tahliliy ma’lumotlarni tayyorlash, aniqlanagan kamchilik va muammolarni bartaraf etish bo’yicha institut rahbariyatiga takliflar kiritish;
institut professor-o’qituvchilari tayanch ma’lumotlarining tegishli dars beradigan fan(lar)iga mosligini tahlil qilish yoki ularning qonun hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tayyorlashdan o’tganligini yoki mos ixtisoslik bo’yicha ilmiy unvon, darajaga ega ekanligini o’rganish va xulosalarni institut rektoriga ma’lum qilish;
ta’lim jarayoni moddiy-texnik bazasi holatini tahlil qilish, uni rivojlantirish va takomillashtirish bo’yicha takliflar berish;
institutda talabalar amaliyotining ta’lim yo’nalishlari va mutaxassisliklarni inobatga olgan holda tashkil etilganligi va uning samarasini nazorat qilish;
institut reytingini aniqlash, baholash, attestatsiya va ta’lim sifatini o’rganish bilan bog’liq jarayonlarda ishtirok etish;
institutdagi ijtimoiy muhit, kadrlar tayyorlash va ta’lim sifatini oshirish maqsadida doimiy ravishda talaba, ota-ona, professor-o’qituvchi va kadrlar iste’molchilari o’rtasida ijtimoiy so’rovlar o’tkazish;
institutdagi ijtimoiy muhit, kadrlar tayyorlash va ta’lim sifatini o’rganish maqsadida professor-o’qituvchilar va kadrlar iste’molchilari o’rtasida o’tkaziladigan ijtimoiy so’rovlar jarayonida ishtirok etish, natijalari yuzasidan tavsiyalar ishlab chiqish;
bitiruvchilarning ta’limni keyingi bosqichiga o’qishga kirishi yoki ishga joylashishlarini tahlil qilishda ishtirok etish;
respublika va xorijiy davlatlardagi ta’lim sifatini nazorat qilishga oid yangiliklarni doimiy o’rganib borish va ularni ta’lim jarayoniga tatbiq etish yuzasidan tavsiyalar ishlab chiqish;
institut reytingini xalqaro darajaga ko’tarishga qaratilgan chora-tadbirlarni institut rahbariyati bilan birgalikda ishlab chiqish va uning ijrosini ta’minlashda faol ishtirok etish;
institut tegishli tarkibiy tuzilmalari bilan hamkorlikda ta’lim sifatini oshirishga qaratilgan hamda o’quv seminarlari va treninglarni o’tkazish;
institutda ichki jamoatchi ekspertlar bazasini shakllantirish va ular bilan qo’yilgan vazifalar doirasida seminar mashg’ulotlarini muntazam ravishda o’tkazib borish;
o’quv jarayoni bilan ishlab chiqarish o’rtasidagi integratsion hamkorlik, innovatsion g’oyalar, ishlanma va texnologiyalarni kengaytirish yuzasidan takliflarni berib borish;
institut Kengashida, davra suhbatlari va anjumanlarda bo’lim tomonidan ta’lim sifatini oshirishga oid amalga oshirilgan o’rganish va monitoring natijalari to’g’risida ma’lumotlar berib borish;
ta’lim sifati holatini o’rganish natijalariga asoslanib tegishli takliflarni institut rahbariyatiga taqdim etish.
7. Bo’lim o’ziga yuklatilgan vazifalarga muvofiq quyidagi funktsiyalarni amalga oshiradi:
ta’lim yo’nalishlari va mutaxassisliklarning davlat ta’lim standartlari (DTS), malaka talablari, o’quv rejalari va fan dasturlari bilan ta’minlanganligini tizimli tahlil qiladi;
asosiy faoliyatini belgilangan mezonlar asosida ta’lim sifatini o’rganishga, natijalarni tahlil qilishga qaratadi va mavjud kamchiliklarni bartaraf etish bo’yicha takliflarni ishlab chiqadi;
ta’lim yo’nalishi va mutaxassisliklarning normativ-huquqiy hujjatlar bilan ta’minlanganligini o’rganadi;
talabalarning darslik va o’quv qo’llanmalari (shu jumladan, elektron darslik va qo’llanmalar) bilan ta’minlanganlik darajasini ta’lim yo’nalishlari va mutaxassisliklar hamda tillar kesimida tahlil qiladi;
institut professor-o’qituvchilari tayanch ma’lumotlarining tegishli dars beradigan fan(lar)iga mosligini tahlil qilish yoki ularning qonun hujjatlarida belgilangan tartibda qayta tayyorlashdan o’tganligini yoki mos ixtisoslik bo’yicha ilmiy unvon, darajaga ega ekanligini o’rganadi va ma’lumotlarni tegishli chora-tadbirlar belgilash uchun institut rektoriga taqdim etadi;
o’quv jarayonida ilg’or pedagogik va axborot kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish holatini o’rganadi va ularni takomillashtirish bo’yicha tegishli takliflarni institut rektoriga taqdim etadi;
ilmiy-tadqiqot ishlarining iste’molchilar talablaridan kelib chiqqan holda olib borilayotganligini, institut professor-o’qituvchilari va talabalarining ilmiy-tadqiqot ishlaridagi (fundamental, amaliy, innovatsion va h.k. tadqiqotlar kesimida) ishtirokini, ilmiy ishlarning ishlab chiqarishga tatbig’ini moliyalashtirish manbalari holatlari bo’yicha o’rganadi;
institut tarkibiy tuzilmalarining zamonaviy moddiy-texnik ta’minoti, o’quv-laboratoriya jihozlari, kompьyuterlar bilan ta’minlanganigi va ulardan samarali foydalanilish darajasini tahlil qiladi;
ta’limning ishlab chiqarish va ilm-fan bilan integratsiyasini, institutning kadrlar tayyorlash va hamkorlikda ilmiy texnologik yechimlar yaratishda ishlab chiqarish salohiyatidan foydalanish darajasini, innovatsion g’oyalar, ishlanma va texnologiyalarni jalb etilishini (samarali yoki samarasizligini) o’rganadi;
pedagog kadrlarning bevosita ishlab chiqarishda malakasi oshirilishini (muntazam yoki muntazam emasligi) hamda ta’lim yo’nalishlari bo’yicha iste’molchilar bozorining o’rganilganligini (marketing xizmati ma’lumotlari asosida) tahlil qiladi;
ta’lim jarayoniga ilmiy-tadqiqot institutlari, ishlab chiqarish korxona va tashkilotlari hamda xorijiy davlatlar malakali mutaxassislarining jalb etilishini o’rganadi;
ta’lim va kadrlar tayyorlash sifati muammolari bo’yicha xalqaro konferentsiyalar, anjumanlar, simpoziumlar, seminar va o’quvlarda ishtirok etadi;
talabalar bajarayotgan bitiruv malakaviy ishlari va magistrlik dissertatsiyasi mavzularining dolzarbligi, sifati va ularni ishlab chiqarishga qay darajada joriy qilinganligini o’rganadi;
institutning tayanch doktorantura, doktorantura va mustaqil tadqiqotchi instituti orqali oliy malakali kadrlar tayyorlash faoliyatini tahlil qiladi;
institutning o’rta maxsus, kasb-hunar ta’limi muassasalari bilan hamkorlik faoliyatini o’rganadi;
institutda ma’naviy-ma’rifiy ishlar rejasi, mazmuni va uning bajarilishini (bayonnomalar asosida), professor-o’qituvchilarning tarbiyaviy ishlarga jalb etilganligini, ta’lim muassasasidagi ma’naviy-ijtimoiy muhitni, pedagog xodimlarning axloqiy sifatlarini (so’rovnoma asosida) o’rganadi;
institut axborot-resurs markazi fondining zarur adabiyotlar bilan ta’minlanganligini, ulardan foydalanayotgan professor-o’qituvchilar va talabalar salmog’ini aniqlaydi;
professor-o’qituvchilar reytingini aniqlashda ishtirok etadi;
talabalar bilimini baholash bo’yicha nazorat natijalarini tanlama tahlil qilish asosida reyting ballarining xolisligini va shaffofligini o’rganadi va takliflar tayyorlaydi;
yakuniy davlat attestatsiyalarini amaldagi normativ-huquqiy hujjatlarga rioya etilgan holda o’tkazilganligini va uning natijalarini tahlil qiladi;
institutning tarkibiy tuzilmalarida (fakulьtet, kafedra, bo’lim, markaz, akademik litsey) pedagog xodimlarning kasbiy malakasi holatini, shuningdek oliy o’quv yurtidan keyingi ta’lim hamda malaka oshirish va qayta tayyorlash yo’nalishlaridagi sifat darajasini aniqlash jarayoni va tahliliy ma’lumotlarni tayyorlashda ishtirok etadi;
institutda kadrlar tayyorlash sifati va talabalar bilim darajasini aniqlash maqsadida doimiy ravishda talaba, ota-ona, professor-o’qituvchi va kadrlar iste’molchilari o’rtasida ijtimoiy so’rovlar o’tkazadi;
institutda xalqaro hamkorlikning yo’lga qo’yilganligini, xorijiy mamlakatlar bilan shartnoma asosida talaba, tayanch doktorant, doktorant, ilmiy xodimlar almashinuvini, fan sohasida xalqaro ilmiy tadbirlarning tashkil etilishini (seminar, anjuman, simpozium va h.k.), chet el grantlari asosida bajarilayotgan ilmiy-tadqiqot ishlarini, xorijiy investitsiyalarning jalb qilinishini tahlil qiladi va bu sohani rivojlanishiga takliflar beradi;
bo’lim xodimlarining kasbiy mahoratini oshirish maqsadida, O’zbekiston Respublikasi Prezidentining “Iste’dod” jamg’armasi yoki xalqaro loyihalar va institut hisobidan rivojlangan xorijiy davlatlarning nufuzli o’quv va ilmiy markazlari tajribasini o’rganadi va ularni ta’lim jarayoniga tatbiq etadi;
Davlat inspektsiyasi tomonidan amalga oshiriladigan institutlar reytingini aniqlash va baholashga oid ma’lumotlarni to’plashda hamda boshqa topshiriq va vazifalarni bajarishda ishtirok etadi;
respublikada va xorijiy davlatlardagi ta’lim sifatini nazorat qilishga oid yangiliklarni doimiy o’rganib boradi va ularni ta’lim jarayoniga tadbiq etish yuzasidan tavsiyalar ishlab chiqadi;
institutda ta’lim sifatini oshirish bo’yicha olib borilgan o’rganishlar natijalari asosidagi takliflarni Davlat inspektsiyasiga va institut rektoriga taqdim etadi.

3-BOB. BO’LIMNING HUQUQ VА MАJBURIYATLАRI

8. Bo’lim quyidagi huquqlarga ega: Bo’lim zimmasiga yuklatilgan vazifalar va funktsiyalarni bajarish uchun institut tarkibiy tuzilmalaridan vazifalari doirasidagi zarur ma’lumotlar va materiallarni olish;
institut attestatsiyasi natijalari bo’yicha aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan chora-tadbirlar rejasini ishlab chiqishda ishtirok etish.
institutda ta’lim sifatiga oid qabul qilingan qarorlarning yetarli darajada ijrosi ta’minlanmaganligi aniqlanganda, ma’lumotlarni institut rektoriga kiritish;
belgilangan tartibda institut Kengashiga saylash va saylanish;
O’zbekiston Respublikasi qonunchiligida belgilangan huquqlardan hizmat vazifasi doirasida foydalanish.
9. Bo’lim quyidagi majburiyatlarga ega:
xizmat vazifalarini vijdonan bajaradi;
institut rektori va Davlat inspektsiyasiga taqdim etiladigan ma’lumotlarning haqqoniyligiga javob beradi.
10. O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1999 yil 12 yanvardagi 12-sonli «Ijro intizomini mustahkamlash chora-tadbirlari to’g’risida»gi qaroriga muvofiq ijro intizomiga, o’quv va mehnat intizomiga, mehnatni muhofaza qilish, xavfsizlik texnikasi va ishlab chiqarish sanitariyasiga doir qoidalar, institutning ustavi, ichki tartib hamda odob-ahloq qoidalariga rioya etadi.

4-BOB. BO’LIM ISHINI TАSHKIL ETISH

11.Bo’lim institut tarkibida uning belgilangan shtatlari doirasida institut rektori buyrug’iga muvofiq tashkil etiladi.
Bo’lim yuridik shaxs maqomiga ega emas.
12.Bo’lim 3 nafar xodim: bo’lim boshlig’i va ikki nafar bosh mutaxassisdan iborat.
13.Bo’lim boshlig’i va bosh mutaxassislari Davlat inspektsiyasi boshlig’i bilan kelishilgan holda institut rektori buyrug’iga asosan lavozimga tayinlanadi va lavozimdan ozod etiladi.
14.Bo’lim xodimlarining oylik ish haqi O’zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2008 yil 1 avgustdagi Respublika oliy ta’lim muassasalari xodimlari mehnatiga haq to’lashning takomillashtirilgan tizimini tasdiqlash to’g’risida”gi qaroriga (O’zbekiston Respublikasi QT, 2008 y., 8-son,40-modda; O’zbekiston Respublikasi qonun hujjatlari to’plami, 2017 y., 33-son, 852-modda) muvofiq belgilanadi va institut tomonidan to’lanadi.
15. Bo’lim faoliyatiga bo’lim boshlig’i rahbarlik qiladi.
Bo’lim boshlig’ining lavozimi, dekan lavozimiga tenglashtiriladi.
Bo’lim boshlig’i bo’lmagan (ta’til, betoblik, xizmat safari) davrda uning vazifasini bajarish rektor tomonidan bo’limning bosh mutaxassislaridan biriga yuklatiladi.
16. Bo’limga ta’lim sifatini nazorat qilish sohasida amaliy-metodik ish tajribasiga ega bo’lgan malakali mutaxassislar, shuningdek, ilmiy-pedagogik stajga ega bo’lgan shaxslar tarkibidan malakaviy talablarga muvofiq belgilangan tartibda ishga qabul qilinadi.

5-BOB. BO’LIM XODIMLАRINING MАLАKА TАLАBLАRI

17. Bo’lim boshlig’i lavozimiga qo’yidagi malaka talablari qo’yiladi:
oliy ma’lumotli, ilmiy darajaga yoki oliy ta’lim sohasida muayyan tajribaga (nazariy, tashkilotchilik va boshqaruv qobiliyati jihatidan) ega bo’lishi;
ta’lim sohasiga oid qonun hujjatlarini, asosiy me’yoriy-huquqiy hujjatlarni bilishi va ularni amalda qo’llay olishi;
ta’lim muassasalaridagi pedagogik va ta’lim-tarbiya jarayonini bilishi, ta’lim sifatini baholash komponentlaridan xabardor bo’lishi;
institutning tarkibiy bo’linmalari faoliyati xususiyatlarini bilishi;
ta’lim jarayonida zamonaviy pedagogik usullarni qo’llash va axborot kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishga oid bilimlardan xabardor bo’lishi;
o’quv, ilmiy-tadqiqot va ma’naviy-ma’rifiy yo’nalishdagi ishlarning mazmun-mohiyatini to’liq tushunishi, yangi avlod o’quv adabiyotlarini tayyorlash va ularga OO’MTVning grifini olish tartibini bilishi;
institut professor-o’qituvchilarining malakasini oshirish va qayta tayyorlash tartibini bilishi;
o’zbek, rus tillarini va xorijiy tillardan birini mukammal bilishi (shtat birligini shakllantirishda xodimning xorijda malaka oshirganligini inobatga olish maqsadga muvofiq);
ish faoliyatida zamonaviy axborot kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishni lozim darajada bilishi.
18.Bo’lim bosh mutaxassisi lavozimiga qo’yidagi malaka talablari qo’yiladi:
oliy ma’lumotli, ta’lim sohasida muayyan tajribaga (nazariy, tashkilotchilik jihatidan) ega bo’lishi;
ta’lim sohasiga oid qonun va qonunosti hujjatlarini, asosiy me’yoriy-huquqiy hujjatlarni bilishi va ularni amalda qo’llay olishi ;
pedagogik va ta’lim-tarbiya jarayonini bilishi, ta’lim sifatini baholash komponentlaridan xabardor bo’lishi;
ta’lim jarayonida zamonaviy pedagogik usullarni qo’llash va axborot kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishga oid bilimlardan xabardor bo’lishi;
o’quv, ilmiy-tadqiqot va ma’naviy-ma’rifiy yo’nalishdagi ishlarning mazmun-mohiyatini tushunishi, yangi avlod o’quv adabiyotlarini tayyorlashga qo’yilgan talablarni bilishi;
o’zbek tilini mukammal, rus va xorijiy tillardan birini yetarli darajada bilishi (shtat birligini shakllantirishda xodimning xorijda malaka oshirganligini inobatga olish maqsadga muvofiq);
ish jarayonida zamonaviy axborot kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishni lozim darajada bilishi.

6-BOB. YAKUNIY QOIDАLАR

19. Bo’lim faoliyatiga oid nizolar, o’zaro munozaralar olib borish orqali yoki qonun hujjatlarida belgilangan tartibda ko’rib chiqiladi.
20. Mazkur Nizomni bekor qilish yoki unga o’zgartirish va qo’shimchalar kiritish belgilangan tartibda Davlat inspektsiyasi va Oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi bilan kelishilgan holda amalga oshiriladi.